شيخ حسين انصاريان
200
تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى)
فرمايد : أَن تَقُولَ نَفْسٌ يحَسْرَتَى عَلَى مَا فَرَّطتُ فِى جَنبِ اللَّهِ وَ إِن كُنتُ لَمِنَ السخِرِينَ * أَوْ تَقُولَ لَوْ أَنَّ اللَّهَ هَدانِى لَكُنتُ مِنَ الْمُتَّقِينَ * أَوْ تَقُولَ حِينَ تَرَى الْعَذَابَ لَوْ أَنَّ لِى كَرَّةً فَأَكُونَ مِنَ الْمُحْسِنِينَ » « 1 » تا مبادا آن كه كسى بگويد : دريغ و افسوس بر اهمالكارى و تقصيرى كه دربارهء خدا كردم ، و بىترديد [ نسبت به احكام الهى و آيات ربّانى ] از مسخره كنندگان بودم . * يا بگويد : اگر خدا هدايتم مىكرد ، بىترديد از پرهيزكاران بودم ، * يا چون عذاب را ببيند ، بگويد : اى كاش مرا [ به دنيا ] بازگشتى بود تا از نيكوكاران مىشدم . وَ أَنذِرْهُمْ يَوْمَ الْحَسْرَةِ إِذْ قُضِىَ الْأَمْرُ وَ هُمْ فِى غَفْلَةٍ وَ هُمْ لَايُؤْمِنُونَ » « 2 » و آنان را از روز حسرت - آن گاه كه كار از كار بگذرد - بترسان ، در حالى كه آنان در بىخبرى [ شديدى ] هستند و ايمان نمىآورند . از آيات فوق استفاده مىشود كه انسان وارد عرصهء محشر مىشود و نتيجهء كوتاهىها و مسامحه كارىها و خلاف كارىها و شوخى گرفتن دستورها را در برابر چشم خود مىبيند ؛ فريادش به واحسرتا بلند مىشود . اندوهى سنگين همراه با ندامتى عميق بر قلب او سايه مىافكند و اين حالت درونى خود را بر زبان مىآورد . حالتهاى گوناگون مجرمان در قيامت بنابراين مجرمان در سه جايگاه ، حالتهاى گوناگونى از خود نشان مىدهند : 1 - با ورود به محشر اظهار حسرت و تأسف مىكنند .
--> ( 1 ) - زمر ( 39 ) : 56 - 58 . ( 2 ) - مريم ( 19 ) : 39 .